Dostępność:Wysyłka w 24 godziny

Tytuł Storczyki polski

Autor D. L. Szlachetko, M. Skakuj

Wydawca Sorus

Rok wydania 1996

ISBN 83-85599-97-5

Liczba stron 245

Wymiary 125x195mm

Okładka miękka

Początkowo storczykowate budziły zainteresowanie głównie jako suro­wiec leczniczy. Jeszcze obecnie w krajach Bliskiego Wschodu bulwy nie­których storczyków uważane są za silne afrodyzjaki zwiększające potencję seksualną, co wyraźnie przyczynia się do zmniejszenia liczebności tych roślin. Wraz z ekspansją Europejczyków na nowe kontynenty w XV i XVI stuleciu oraz odkryciem wspaniałych storczyków tropikalnych, wzrosło za­interesowanie nimi jako roślinami ozdobnymi. Jednakże nieznajomość ich biologii i wymagań przez długi czas były przyczyną niepowodzeń we wprowadzaniu storczyków do uprawy. Nic, więc dziwnego, że na aukcjach żywe rośliny osiągały niezwykle wysokie ceny.

Od tamtych czasów aż do dzisiaj storczykami interesują się specjaliści różnych dziedzin. Są, bowiem wyjątkową grupę w świecie roślin. Tym, co nadaje im swoiste piękno, są kwiaty. Cechuje je wiele, niekiedy bardzo wymyślnych, struktur służących zwabianiu owadów lub ptaków oraz za­pewnieniu skutecznego zapylenia. Wśród storczyków spotykamy kwiaty we wszystkich kolorach - od białych, przez czerwone, niebieskie po niemal czarne. Częste są kombinacje różnych, niekiedy kontrastujących ze sobą barw, np. czerwonej i niebieskiej. Kwiaty storczyków wydzielają bardzo różne zapachy - od przyjemnych, np. cytrynowego czy waniliowego, do bardzo przykrych, np. przypominających woń kóz lub pluskiew. Wielkość kwiatów wahać się może od dziesiątych części milimetra do niemal l me­tra. Ich kształt jest bardzo często trudny do opisania. Biologia zapylania tych kwiatów od dawna wzbudza zainteresowanie badaczy. Na ten temat napisano już całe tomy. Bowiem storczyki to szczytowe osiągnięcie ewo­lucji roślin w przystosowaniu do owadopylności. W wyniku zapylenia i zapłodnienia powstają drobne nasiona rozsiewane przez wiatr i kiełkujące w obecności specyficznych gatunków grzybów. Rozwój młodych roślin trwa czasami nawet kilkanaście lat. Wszystko to sprawia, że storczyki przy­ciągają uwagę profesjonalistów i amatorów.

Trudno ocenić liczbę znanych nauce rodzajów i gatunków storczyków. Jeszcze na początku XX wieku szacowano ją odpowiednio na - 500 i 15 000. Obecnie szacuje się, że znanych jest około 850—1100 rodzajów oraz 20 000--35 000 gatunków. Flora storczyków naszego kraju przedstawia się na tym tle nader skromnie — 23 rodzaje i 46 gatunków. Do tej pory brak publikacji w języku polskim poświęconej wyłącznie naszym storczykom, nie licząc specjalistycznych opracowań w ramach „Atlasu Flory Polskiej i Ziem Ościennych" i „Flory Polskiej" oraz „Roślin Polskich" W. Szafera, B. Pawłowskiego i S. Kulczyńskiego. Ze względu na wzrost zainteresowania bo­taników i hobbystów tymi roślinami, a także zagrożenie storczyków wymar­ciem, powstała potrzeba przybliżenia polskiemu Czytelnikowi tej fascynu­jącej grupy.

Należy zwrócić uwagę na pewną nieścisłość językową. Otóż w botanice termin „storczyk" jest zarezerwowany dla rodzaju noszącego naukową naz­wę Orchis. Jednak potocznie mianem tym określa się wszystkie rośliny zaliczane do rzędu Orchidales, czyli storczykowców. W tej książce będzie­my używali nazwy storczyk w obu znaczeniach, natomiast, gdy mowa bę­dzie o rodzaju „storczyk", będziemy to wyraźnie podkreślać.

Rząd storczykowce (Orchidales) z botanicznego punktu widzenia obej­muje 3 rodziny: Apostasiaceae, obuwikowate (Cypripediaceae) i storczykowate (Orchidaceae). W naszej florze reprezentowane są 2 ostatnie ro­dziny. Obuwikowate tylko przez l gatunek — obuwik pospolity (Cypripe-dium calceolus), zaś storczykowate przez pozostałe 45 gatunków.